Ἀνασκαφὲς στὰ ἀρχαῖα μεταλλεῖα τοῦ ὂρους Παγγαίου…

Ανασκαφές στα ορυχεία χρυσού και αργύρου του Παγκαίου πραγματοποιούν η ΙΗ΄ Εφορείας Αρχαιοτήτων Καβάλας με το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ φέρνοντας στο φως μυστικά της αρχαίας μεταλλευτικής και μεταλλουργικής δραστηριότητας. Το όρος Παγγαίο, από τις πλέον φημισμένες μεταλλευτικές περιοχές της αρχαίας Ελλάδας, μνημονευόμενη από πλήθος ιστορικών, θεωρείται ένα σχετικά ανεξερεύνητο βουνό. Οι απρόσιτες βουνοπλαγιές του και η πυκνή βλάστηση κρύβουν μυστικά αιώνων, τόσο στην επιφάνειά του όσο και στα έγκατά του.

Τα ορυχεία χρυσού και αργύρου του Παγγαίου αναφέρονται από πλήθος αρχαίων ιστορικών. Τα εκμεταλλεύονταν αρχικά οι Θράκες, ενώ ήταν το μήλο της έριδος ανάμεσα στη Θάσο και την Αθήνα, πριν τα κατακτήσει ο Φίλιππος Β΄. Ο τύραννος της Αθήνας Πεισίστρατος, εξόριστος στα μέσα του 6ου αιώνα π.Χ.,  απέκτησε αρκετά πλούτη και τεχνογνωσία, εδώ ώστε να πληρώσει μισθοφόρους και να επιστρέψει στην Αθήνα πανίσχυρος και να εκμεταλλευτεί τα μεταλλεία του Λαυρίου. Ο Ηρόδοτος αναφέρει το Παγγαίο ως όρος απέργων (κατεργαστών), μέγα και ψηλό, με μεταλλεία χρυσού και αργύρου.

Η μεταλλοφορία στο Παγγαίο χαρακτηρίζεται από φλεβική ανάπτυξη σε διακλάσεις και ρήγματα σε μάρμαρα, γρανίτες και σχιστόλιθους. Το μετάλλευμα στις περισσότερες θέσεις χαρακτηρίζεται από παρουσία χρυσού, αργύρου και χαλκού. Η συνεργασία της ΙΗ΄ Εφορείας Αρχαιοτήτων Καβάλας με το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ, στοχεύει ακριβώς στη μελέτη της αρχαίας μεταλλευτικής και μεταλλουργικής δραστηριότητας. Η μελέτη της μεταλλευτικής περιλαμβάνει εντοπισμό και καταγραφή των θέσεων, όπου πραγματοποιούταν εξόρυξη του μεταλλεύματος, αποτύπωση και γεωλογική χαρτογράφηση των αρχαίων στοών, καθώς και μελέτη του τρόπου τον οποίο εξορυσσόταν το μετάλλευμα. Η έρευνα σε θέσεις μεταλλουργίας περιλαμβάνει τη μελέτη των προϊόντων εκκαμίνευσης του μεταλλεύματος, όπου ανευρίσκονται σήμερα τόνοι από τις λεγόμενες μεταλλουργικές σκωρίες. Η μελέτη τους έχει ως στόχο τη διαπίστωση του μεταλλικού προϊόντος,  αλλά και την ανεύρεση του τρόπου εκκαμίνευσης.

Η έρευνα διενεργείται στο πλαίσιο εκπόνησης της διδακτορικής διατριβής του γεωλόγου Μάρκου Βαξεβανόπουλου με τίτλο «Καταγραφή και μελέτη της αρχαίας μεταλλευτικής δραστηριότητας στο όρος Παγγαίο, Αν. Μακεδονία. Η ΙΗ΄ Εφορεία Αρχαιοτήτων Καβάλας με το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ, στο πλαίσιο της έρευνας, πραγματοποίησαν ανασκαφή από 8 έως 13 Νοεμβρίου 2012. Επιλέχθηκαν για δοκιμαστικές τομές μια θέση αρχαίας μεταλλουργικής δραστηριότητας στη Βαλτούδα, πάνω από το χωριό Μουσθένη, και τρεις αρχαίες μεταλλευτικές στοές στη θέση Ασημότρυπες, πάνω από τη Νικήσιανη. Η Βαλτούδα, στο νότιο τμήμα του βουνού και σε υψόμετρο 1000 περίπου μέτρων, αποτελεί ένα κομβικό σημείο στη μεταφορά και στην εκκαμίνευση του μεταλλεύματος. Η περιοχή Ασημότρυπες λίγο χαμηλότερα από τις κορυφές του Παγγαίου αποτελούν ορόσημο, όσον αφορά το πλήθος των αρχαίων μεταλλείων, αλλά και στους τοπικούς θρύλους. Ήδη τα πρώτα αποτελέσματα δίνουν αξιόλογα στοιχεία σχετικά με την αρχαία μεταλλευτική δραστηριότητα, τόσο από τη μελέτη του μεταλλεύματος όσο και από τη μελέτη των προϊόντων εκκαμίνευσης. Τα ανασκαφικά δεδομένα βοηθούν στη σχετική χρονολόγηση των επιμέρους φάσεων εκμετάλλευσης.

Ο ομώνυμος Δήμος Παγγαίου, στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνει για την ανάπτυξη της περιοχής, και με την προοπτική της συνεργασίας στον τομέα του πολιτισμού, στηρίζει οικονομικά αυτήν την έρευνα. Επίσης, μέρος του κόστους της έρευνας κάλυψε ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μουσθένης το ‘Παγγαίο…

www.agelioforos.gr

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: