Ἡ πρώτη ἀκριβὴς μέτρηση ὕψους βουνοῦ, ἔγινε στὴν Ἑλλάδα!

Μέτρηση κορυφής Ολύμπου

 

Μεταξὺ διαφόρων μετρήσεων ὕψους βουνῶν στὴν ἀρχαιότητα, ἐκείνη ποὺ ξεχωρίζει καὶ ἐκπλήσσει γιὰ τὴν ἀκρίβειά της εἶναι ἡ ὑψομέτρηση κορυφῆς τοῦ Δυτικοῦ Ὀλύμπου, πιθανότατα τῆς κορυφῆς μὲ τὴν ὀνομασία Φλάμπουρο, ἀπὸ τὸν Ξεναγόρα.

   Ὡς ἱστορικὴ πηγή ἔχουμε τὸν Πλούταρχο, ὁ ὁποῖος στὸ ἔργο του Βίοι Παράλληλοι ἀναφέρει ὅτι ἡ μέτρηση τοῦ Ξεναγόρα περιγράφεται λεκτικά σὲ ἐπιγραφὴ ποὺ ὑπῆρχε στὸ ἱερὸ τοῦ Πυθίου Ἀπόλλωνα, στὸ ἀρχαῖο Πύθιο Ἐλασσόνας. Ὁ ναὸς τοῦ Ἀπόλλωνα ἔχει ἀποκαλυφτεῖ τὰ τελευταῖα χρόνια μὲ ἀρκετὰ εὐρήματα ποὺ τεκμηριώνουν τὴν ἱστορία τῆς περιοχῆς.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Ἀγγειογράφοι τῆς ὑστεροαρχαϊκῆς περιόδου…

Ζωγρ.Βερολ

   Στὰ κεραμικὰ ἐργαστήρια τῆς Ἀθήνας δούλεψαν στὶς ἀρχὲς τοῦ 5ου αἰ. π.Χ.  ἐξαιρετικὰ προικισμένοι ἀγγειογράφοι,  οἱ ὁποῖοι ἄνοιξαν νέες προοπτικές στὴν ἐρυθρόμορφη ἀγγειογραφία. Οἱ ἀνθρώπινες μορφὲς ἀποδίδονται πλέον σὲ πρωτότυπες στάσεις καὶ ἀπὸ ἀναπάντεχες ὀπτικὲς γωνίες, οἱ ὁποῖες προδίδουν γνώσεις γεωμετρίας καὶ ὀπτικῆς. Οἱ ἀγγειογράφοι ἀκολουθῶντας ἀπὸ κοντᾶ τὶς πρωτοποριακὲς ἀναζητήσεις τῶν σύγχρονῶν τους ζωγράφων, διακόσμησαν τὰ ἀγγεῖα μὲ συνθέσεις μοναδικῆς ποιότητας.

   Τὰ ὡραιότερα διακοσμημένα ἀγγεῖα ἦταν αὐτὰ ποὺ χρησίμευαν στὰ συμπόσια. Ὀρισμένοι ἀγγειογράφοι ἔδειχναν προτίμηση στὰ μεγάλα σχήματα (κρατῆρες, ἀμφορεῖς, ὑδρίες), ἐνῷ ἄλλοι στὰ μικρότερα, κυρίως ἀγγεῖα πόσης (κύλικες, σκύφους). Ἀνάμεσα στοὺς πρώτους ξεχωρίζει ὁ «ζωγράφος τοῦ Βερολίνου» καὶ ὁ «ζωγράφος τοῦ Κλεοφράδη». Ἀπὸ τοὺς δεύτερους ἀξίζει νὰ ἀναφερθοῦν ὁ Ὀνήσιμος, ὁ «ζωγράφος τοῦ Βρύγου», ὁ Μάκρων καὶ ὁ Δούρις.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Περικεφαλαία Ἑλληνική…

metropolitan_bronze_helmet_1

 

Περικεφαλαία  Ἑλληνική, ἀπὸ τὴν Κρήτη. Ἀρχαϊκή, τέλη 7ου αἰ. π.Χ., ἀπὸ χαλκό.
Μητροπολιτικὸ Μουσεῖο Τέχνης (Νέα Ὑόρκη) © The Metropolitan Museum of Art

 

 

     Ἐξαιρετικῆς τέχνης περικεφαλαία, ἡ ὁποία βρέθηκε σύμφωνα μὲ τὴν περιγραφή τοῦ Metropolitan Museum of Art στὴ νότιο-κεντρικὴ Κρήτη ὅπου ἀναμφίβολα εἶναι καὶ ὁ τόπος κατασκευῆς της.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Δαναΐδες…

 

waterhouse_danaides

«Δαναΐδες» (1903) τοῦ John William Waterhouse

 

   Ὁ Ποσειδώνας ζευγάρωσε μὲ τὴ Λιβύη, κόρη τοῦ Νείλου, καὶ ἀπόκτησε δύο γιούς, τὸν Ἀγήνορα καὶ τὸν Βῆλο. Ὁ Ἀγήνωρ ὅταν μεγάλωσε ἔφτιαξε τὸ βασίλειό του στὴ Φοινίκη, ἐνῷ ὁ Βῆλος ἔμεινε στὴν Αἴγυπτο, πῆρε γυναίκα του τὴν Ἀγχινόη, καὶ ἀπόκτησε δίδυμους γιούς, τὸν Αἴγυπτο καὶ τὸ Δαναό.

   Ὁ Δαναὸς ἔγινε βασιλιὰς τῆς Λιβύης, ὅπου καὶ ἴδρυσε τὸ ἱερὸ τοῦ Ἄμμωνος, καὶ ὁ Αἴγυπτος ἔγινε βασιλιὰς τῆς Ἀραβίας, τὴν ὁποία καὶ ὀνόμασε «Αἴγυπτο». Ὁ Αἴγυπτος ἀπόκτησε 50 γιοὺς καὶ ὁ Δαναὸς 50 κόρες, τὶς Δαναΐδες.
Κάποτε ὅμως ὁ Αἴγυπτος καὶ ὁ Δαναός, συγκρούστηκαν, γιατὶ ὁ Δαναὸς φθονοῦσε τὸν Αἴγυπτο, ποὺ εἶχε ἀρσενικὰ παιδιά. Φοβόταν μάλιστα ὅτι οἱ γιοὶ τοῦ Αἰγύπτου θὰ κάνουν γυναῖκες τους τὶς κόρες του καὶ θὰ τοῦ πάρουν τὴν ἐξουσία. Ὁ Δαναός τότε, ὕστερα ἀπὸ χρησμὸ τῆς Ἀθηνᾶς, ἀρμάτωσε καράβι μὲ 50 κουπιά, ὅσα καὶ τὰ κορίτσια του, καὶ μὲ αὐτὸ ἔφυγε μαζὶ μὲ τὶς κόρες του.
Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Δεξίλεως, γιὸς τοῦ Λυσανία

Δεξίλεω

Ὁ Δεξίλεως, γιὸς τοῦ Λυσανία

 

   Ἕνα ἀπὸ τὰ πιὸ σημαντικὰ ἀττικὰ ἐπιτύμβια μνημεῖα τῶν ἀρχῶν τοῦ 4ου αἰ. π.Χ. μὲ ἀνάγλυφη παράσταση. Ὁ δεκαεννιάχρονος Δεξίλεως, γιὸς πλούσιας οἰκογένειας ἀπὸ τὸν δῆμο τοῦ Θορικοῦ στὴ νοτιοανατολικὴ Ἀττική, εἶχε κληθεῖ νὰ ὑπηρετήσῃ στὸ ἀθηναϊκὸ ἱππικὸ καὶ σκοτώθηκε τὸ 394 π.Χ., κατὰ τὸν λεγόμενο Κορινθιακὸ Πόλεμο, σὲ μία μάχη κοντᾶ στὴν Κόρινθο μαζὶ μὲ ἄλλους τέσσερις ἱππεῖς. Σύμφωνα μὲ τὸν ἀθηναϊκὸ νόμο, οἱ νεκροὶ ἐνταφιάστηκαν στὸ δημόσιον σῆμα, δηλαδὴ στὸν χῶρο ταφῆς γιὰ τοὺς πεσόντες ὑπὲρ πατρίδος.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Πάν!

ancient-pan-statue-greek-sheep-god-greece-photo-print-4

 

   Ὁ θρύλος ἀναφέρει ὅτι ὁ Πὰν στὴ Μάχη τοῦ Μαραθῶνος βοήθησε τοὺς Ἕλληνες ἐναντίον τῶν Περσῶν μὲ δυνατὲς καὶ τρομακτικὲς φωνὲς ἐπαναλαμβάνοντας ρυθμικὰ τὸ ὄνομά του <<πὰν – πὰν – πάν>>… μὲ συνέπεια οἱ Πέρσες, ἀκούγοντάς τον, καταλήφθηκαν ἀπὸ παν-ικό (λέξη ποὺ προέρχεται ἀπὸ τὸ ὄνομα Πὰν) καὶ ὑποχώρησαν.

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

Ἀλφειὸς καὶ Ἀρέθουσα…

 

Αλφειός και Αρέθουσα

 

Ἀπ’ τὰ ποταμίσια χείλη τοῦ Ἀλφειοῦ
ἀπ’ τὸν ἀσπρογάλανο κόρφο τῆς Ἀρέθουσας
κι’ ἀπ’ τοῦ Δία τὸ πέτρινο μάτι,
μέσ’ ἀπ ’τὰ πληγωμένα μάρμαρα
ποὺ φέγγει τοῦ Ἴωνα καὶ τοῦ Δωριέα ἡ ψυχή,
κι’ ἀπ ’τὰ κιονόκρανα
ποὺ δένει ὁ ἥλιος τὰ κουρασμένα του ἄλογα,
ἀπ’ τὰ πλεγμένα δάχτυλα τοῦ πεύκου καὶ τῆς δάφνης
ἐδῶ,
σὲ τούτη τὴν παρθενικὴ μῆτρα τῆς Ὀλυμπίας
ποὺ δὲν ἄλλαξε δὲ μολεύτηκε δὲ θὰ πεθάνῃ ποτέ,
ἐδῶ θὰ ξαναγεννηθῇ τὸ φῶς.

[Φῶς τῆς Ὀλυμπίας (τμῆμα), Τάκης Δόξας* (1913 – 1976)].

Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου